• BIST 104.123
  • Altın 145,809
  • Dolar 3,4910
  • Euro 4,1702
  • Ruble 0.06017
  • Ankara : 17 °C
  • İstanbul : 21 °C
  • Moskova : 10 °C
  • Antalya : 25 °C
  • İzmir : 21 °C
  • St. Petersburg : 11 °C
  • Kazan : 6 °C
  • Soçi : 25 °C

Bir savaş şarkısı: Katyuşa

06.05.2015 14:46
Yekaterina Şatalova / Gündem Rusya

Yekaterina Şatalova / Gündem Rusya

Katyuşa (Rusça: Катю́ша), Sovyet zamanında bestelenen ve hala çok sevilen bir Rus şarkısıdır Katyuşa. Genelde halk şarkısı olarak bilinse de 1938 yılında Matvey İsaakoviç Blanter tarafından bestelenmiş sözleri ise Mihail İsakovskiy tarafından yazılmıştır. İlk kez 27 Kasım 1938 tarihinde Moskova’daki Soyuzlar Evi’nin Sütunlu Salonu’nda, Valentina Batişeva tarafından seslendirilmiştir. Bazı eleştirmenler Katyuşa’nın, İgor Stravinsky'nin 1937 yılında Chanson Russe şekline adapte ettiği Mavra (1922) adlı operasına benzer tonlar taşıması nedeniyle Blanter'in kompozisyonu olmadığına inanırlar. Sonraki zamanlarda bu şarkı Lidiya Ruslanova, Georgiy Vinogradov, Vera Krasovitskaya, Sara Gorbi, Eduard Hil, Dmitriy Hvorostovskiy, Jasmin ve Japon müzikal topluluğu tarafında da seslendirildi.

Şarkının tarihine gelince, İkinci Dünya Savaşı’na giden hemen hemen bütün erkeklerin sevgilisi ya da ailesi vardı ve bu şarkıda ismi geçen kız da (Katyuşa), evde onları bekleyen bir sevgili imajı idi. Tabii ki askerleri de memlekette böyle biri bekliyordu: cesur, vefalı, duyarlı ve vatanını seven ve sevgilerinin mutlaka zaferle döneceğine inanan birileri.

İşte bu şarkı dillerde dolaşa dolaşa zamanla bir halk şarkısı oldu. Cephelerde, fabrikalarda, hastanelerde o kadar çok söyleniyordu ki o dönem Kızıl Ordu'nun kullandığı bir roket rampası olan BM-8, BM-13 ve BM-31 silahlarına da bu şarkının ismi verilmiştir. Şarkının kimi yerlerde kazaçok adıyla anıldığı da görülmektedir.

Aşık olduğu askeri sabırla bekleyen vefalı kız Katyuşa'yı anlatan şarkının sözleri de pek anlamlıdır.

Katyuşa, Ekaterina (Katerina) isminin küçültmesidir. Rusça'da lakap şeklinde benzer kısaltmalar sık görülür: Natalya için Nataşa, Nataşenka, Mikail için Mişa gibi.

Katyuşa’nın sözleri değişik bir havaya sahipti. Malumdur ki, savaş döneminde askerlerin en çok moralini yükselten ve güç veren kelimeler duymaya ihtiyaçları vardı. Ve onları bu şarkıda buluyorlardı: sevgi, aile, vatan, dönmek istedikleri ev, arkadaşlar v.s.

Şimdi Katyuşa’nın sözlerini sizlerle paylaşalım:

 

katyusa3-001.jpgÇiçeklenmiş tüm ağaçlar

Kıvrım kıvrım yükselir sis

Katyuşa kıyıya koşar

Kıyı sarptır kıyı sessiz

 

Koşar da bir türkü tutturur

Bozkırların kartalına,

Yüreği onun için çarpar durur

Taşır mektuplarını göğsünde

 

Uç türkü ışığa katıl ve uç

Sınırımızda nöbet tutan

Mert yürekli askere götür

Pırıl pırıl bir selam Katyuşa'dan

 

Götür ki unutmasın hiç

katyusa2-001.jpgYârinin sesini kulağında çınlayan

Söyle göz kulak olsun memlekete

Aşklarına göz kulak olunmaktadır

 

Çiçeklenmiş tüm ağaçlar

Kıvrım kıvrım yükselir sis

Katyuşa kıyıya koşar

Kıyı sarptır kıyı sessiz

(Çeviri Attila Tokatlı, kaynak: Sovyet Şairleri Antolojisi)

Mihail İsakovskiy, 1930 yılların sonunda şarkı için Stalin tarafından verilen Stalin Ödülü’nü almış ve Smolensk Bölgesi’nde yaşayan hemşerilerine vermiştir bu hediyeyi. Sonra da İsakovskiy’nin doğup büyüdüğü köyde “Katuyşa” şarkısı müzesi kuruldu. Bu müze dünyanın hiç bir yerinde bulunmayan benzersiz bir müzedir.

Zamanla “Katyuşa” dünyada da çok sevilen bir şarkı oldu. Birçok dilde “Katyuşa”yı duyabilirsiniz: Almanca (Leuchtend prangten ringsum Apfelblüten, still vom Fluss zog Nebel noch ins Land), İngilizce (Blossoms graces the apple trees and pear trees. Mist upon the river floated by), Çince, Fince (Karelyalı Katyuşa), Fransızca (Casatschok) buların sadece bazıları. İtalyanca’da ise “Katyuşa”nın; ‘’Katarina’’ ve ‘’Fischia il vento’’ adlı iki versiyonu vardı.

Bu yazı, Gündem Rusya Dergisinin 3. sayısında yayınlandı. Sayıyı okumak için tıklayınız.

Bu yazı toplam 3877 defa okunmuştur.
UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
Bu yazıya henüz yorum eklenmemiştir.
Yazarın Diğer Yazıları
Tüm Hakları Saklıdır © 2013 Gündem Avrasya | İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.
Tel : +90 312 479 00 25 | Faks : +90 312 479 00 25 | Haber Yazılımı: CM Bilişim